"Βραχιολάκι" στους κρατούμενους με σφραγίδα... ιδιωτικών φυλακών

Η... υπερφόρτωση των φυλακών έφερε την άδεια κατάδικων με ηλεκτρονικό βραχιολάκι ή αλλιώς συσκευή γεωεντοπισμού. Η εφαρμογή του μέτρου γεωεντοπισμού κρατουμένων με το "αθώο" βραχιολάκι, όμως, είναι ο προπομπός της έλευσης ιδιωτικών εταιρειών... σωφρονισμού. Έτσι ακριβώς ξεκίνησε σε ΗΠΑ και Αγγλία, με τελικό στάδιο τη δημιουργία ιδιωτικών φυλακών από εταιρείες παροχής υπηρεσιών ασφάλειας.
Πρόκειται για μια "εναλλακτική μορφή έκτισης ποινών" είπε πρόσφατα ο υπουργός Δικαιοσύνης, Αντ. Ρουπακιώτης. Τι κρύβεται πίσω από όλα αυτά;

Η τοποθέτηση του "βραχιολιού" φέρνει άμεσα ιδιωτικές εταιρείες σεκιούριτι για την διαχείριση του κέντρου επιχειρήσεων εντοπισμού και διαχείρισης των "ειδικών" κρατουμένων.

Πριν από μερικούς μήνες, τον Σεπτέμβριο του 2012, όταν πρωτοακούστηκε η χρήση του "βραχιολιού" από επίσημα χείλη, ως διαρροή, ο τεχνικός πραγματογνώμονας και σύμβουλος διαχείρισης κινδύνου, Άγγελος Αγραφιώτης, είχε επισημάνει τους κινδύνους στην εφημερίδα "Το Ποντίκι".

Είχε σημειώσει ότι πατρίδα των ιδιωτικών φυλακών είναι οι ΗΠΑ και ακολούθησαν η Μ. Βρετανία, Αυστραλία και Νέα Ζηλανδία. Το "μοντέλο" αφορούσε την επιχειρηματικότητα των... σωτήρων και επενδύσεων σε αδύναμα οικονομικά κράτη.

Η χρήση του ηλεκτρονικού βραχιολιού παρακολούθησης, σημείωνε, είναι ένας συνδυασμός επανδρωμένων και ηλεκτρονικών υπηρεσιών, ο οποίος παρέχεται από ιδιωτικές εταιρείες Security εδώ και χρόνια στην Αγγλία και στις U.S.A. ΄Ετσι επιτυγχάνεται η αποσυμφόρηση των φυλακών και η οικονομία κλίμακας σε νέες επενδύσεις αρκετών εκατομμυρίων ευρώ από το κράτος.

Σε ποιους μπαίνει

"Το ηλεκτρονικό βραχιόλι", μας εξηγεί σήμερα ο πραγματογνώμονας, "και η εφαρμογή του όπου αυτή γίνεται, τριχοτομείται. Η πρώτη αφορά σε κρατούμενους που βρίσκονται σε κατ' οίκον περιορισμό, η δεύτερη σε αυτούς που απολαμβάνουν το ευεργετικό μέτρο της ολιγοήμερης απουσίας- άδειας και τέλος σ' αυτούς που έχουν ενταχθεί σε ειδικά προγράμματα επανένταξης".

Και στις τρεις κατηγορίες, διευκρινίζει, εντάσσονται φυλακισμένοι συγκεκριμένων ελαφρών εγκλημάτων (κλοπών-μικροδιακίνησης ναρκωτικών κ.ά.) και όχι φυλακισμένοι δολοφονιών, τρομοκρατίας κ.λπ.

Για τους κρατούμενους σε κατ' οίκον περιορισμό το βραχιολάκι προϋποθέτει την υποχρεωτική διαμονή (περιορισμό) των κρατουμένων για το υπόλοιπο της ποινής τους στις οικίες τους, αναλαμβάνοντας οι ίδιοι τα έξοδα διαμονής και διατροφής τους, με παράλληλη παρακολούθησή τους για την τήρηση της ποινής τους. Συμπεριλαμβάνει αφενός την ηλεκτρονική παρακολούθηση των κινήσεων του κρατουμένου από τον κεντρικό σταθμό της ιδιωτικής εταιρείας security -όσο αυτός βρίσκεται εντός της οικίας του- αφετέρου τις τηλεφωνικού χαρακτήρα αιφνιδιαστικές "εφόδους" από τον κεντρικό σταθμό της ιδιωτικής εταιρείας. Ενίοτε, σημειώνεται και δια ζώσης παρακολούθηση με κατ οίκον επισκέψεις από τους επιμελητές της εταιρείας security.

Για τον κρατούμενο σε άδεια, όσο βρίσκεται μέσα στο σπίτι του ισχύουν πάνω -κάτω τα ίδια: η ηλεκτρονική παρακολούθηση των κινήσεών του ανατίθεται και αυτή στον κεντρικό σταθμό της ιδιωτικής εταιρείας security, ενώ μέσω ενσωματωμένου GPS εντοπίζεται ανά πάσα στιγμή το στίγμα του.

Για τους κρατούμενους υπό επανένταξη ή για όσους παρακολουθούν κάποιο ειδικό πρόγραμμα, όπως σπουδών ή κοινωνικής εργασίας που έχει επιβληθεί, το οποίο προϋποθέτει ελευθερία κινήσεων του ακόμη και σε καθημερινή βάση, συμπεριλαμβάνει την αυστηρή ηλεκτρονική παρακολούθηση των κινήσεων του κρατουμένου από τον κεντρικό σταθμό της ιδιωτικής εταιρείας security, όσο αυτός βρίσκεται εντός της οικίας του, και μέσω GPS όταν βγαίνει από αυτή.

Πως λειτουργεί

Στο πόδι του κρατουμένου τοποθετείται αγκράφα που λειτουργεί ως πομπός σε ραδιοφωνική συχνότητα, στέλνοντας ένα συνεχές σήμα στην κεντρική μονάδα (πομποδέκτη).

Στο σπίτι του εγκαθίσταται κεντρική μονάδα (πομποδέκτης) που επικοινωνεί (call back) με τον κεντρικό σταθμό της ιδιωτικής εταιρείας security μέσω τηλεφωνικής γραμμής, οποτεδήποτε αυτό απαιτηθεί.

Σε περίπτωση απομάκρυνσης, πέραν της προβλεπόμενης απόστασης (25m), διακόπτεται η επικοινωνία μεταξύ των πομποδεκτών με αποτέλεσμα η κεντρική μονάδα να πραγματοποιεί "Call back alarm" στον κεντρικό σταθμό. Call back alarm προκαλείται και όταν ο κρατούμενος διαρρήξει την αγκράφα (tamper) ή προσπαθήσει να μετακινήσει ή να ανοίξει την κεντρική μονάδα (tamper). Σε περίπτωση alarm, ο κεντρικός σταθμός κάνει τηλεφώνημα στην οικία του κρατουμένου, κατευθύνεται στην οικία ο επιμελητής και, παράλληλα, ειδοποιείται και η αστυνομία.

Η κεντρική μονάδα κρατά στη μνήμη της ιστορικό, το οποίο αποστέλλει στον κεντρικό σταθμό με τη διαδικασία του 24hours check, σε προκαθορισμένα χρονικά διαστήματα.

Άλλος τρόπος είναι η τοποθέτηση στον κρατούμενο αγκράφας (στον αστράγαλό του), η οποία στέλνει σε ραδιοφωνική συχνότητα συνεχές σήμα στην ειδική επαναφορτιζόμενη ζώνη που τοποθετείται στη μέση του, η οποία λειτουργεί ως φορητή κεντρική μονάδα (Πομποδέκτης ραδιοφωνικός και GPS), όσο αυτός θα κινείται εκτός της οικίας του.

Ο κεντρικός σταθμός γνωρίζει ανά πάσα στιγμή τις κινήσεις του κρατουμένου μέσω GPS όταν αυτός κινείται εκτός της οικίας του. Σε περίπτωση απομάκρυνσης-διάρρηξης πέραν της προβλεπόμενης απόστασης (ζώνη-αγκράφα δύο μέτρα) διακόπτεται η επικοινωνία μεταξύ των πομποδεκτών, με αποτέλεσμα η ζώνη (κεντρική μονάδα) να πραγματοποιεί Call back alarm στον κεντρικό σταθμό.

Τέλος, υπάρχει το πρόγραμμα Voice verification (βιομετρικό πρόγραμμα) οι δυνατότητες του οποίου είναι οι εξής:

-Αρχική καταγραφή της φωνής του κρατουμένου και καταχώρησή της σε αρχείο του κεντρικού σταθμού παρακολούθησης.

-Εξακρίβωση μέσω της φωνής του και των καταχωρημένων δεδομένων στον κεντρικό σταθμό (σύγκριση), σε συνδυασμό με τον περιβάλλοντα ήχο και λέξεις-κλειδιά που αυτός χρησιμοποιεί, εάν αυτός βρίσκεται στο σημείο που δηλώνει.

-Υπόδειξη προς τον κρατούμενο να κάνει call back στον κεντρικό σταθμό από το πλησιέστερο σταθερό τηλέφωνο που βρίσκεται. Σε πιο εξελιγμένη version του προγράμματος, υπάρχει η δυνατότητα ανίχνευσης ψεύδους.

Σε οποιαδήποτε περίπτωση διάρρηξης του βραχιολιού ή παραβίασης των γεωγραφικών ορίων που πρέπει να κινείται ελεύθερα ο αδειοδοτημένος κρατούμενος, συλλαμβάνεται και οδηγείται σε σωφρονιστικό κατάστημα. Παράλληλα διπλασιάζεται η ποινή του και δεν λαμβάνει ποτέ ξανά άδεια.

Τα θετικά σημεία για τον κρατούμενο επισημαίνονται στην καλύτερη διαβίωση του κρατούμενου, ότι περνάει σημαντικό χρόνο με την οικογένειά του και, όπως έχει αποδειχτεί στατιστικά, τον βοηθά να επανενταχτεί καλύτερα και γρηγορότερα στην κοινωνία -ενώ η έννοια της παρακολούθησης τον αποτρέπει να επαναλάβει αδικήματα ή επισκέψεις σε παλιά "στέκια". Επίσης, του παρέχεται η δυνατότητα σπουδών ή επιμόρφωσης δίνοντας του επιπλέον "όπλα" στην προσπάθεια επανένταξης.

Άλλα "θετικά" είναι η αποσυμφόρηση των κορεσμένων φυλακών, η μη επιβάρυνση του κρατικού προϋπολογισμού με δαπάνες για την κατασκευή νέων φυλακών, η μείωση του κόστους φύλαξης και διατροφής των φυλακισμένων και η διαβεβαίωση πως, στην περίπτωση που κάποιος καταδικαστεί να μην πλησιάζει θυματοποιημένο από τον ίδιο άτομο ή άτομο το οποίο απειλεί, με το βραχιολάκι δεν θα εισέλθει σε απαγορευμένη περιοχή -όπως η γειτονιά του θύματος.

Ιδιωτικές φυλακές;

Δεν θεωρείται διόλου τυχαίο, επίσης, πως ανάμεσα στις εταιρείες-κολοσσούς που κυριαρχούν στις ΗΠΑ στον τομέα της ιδιωτικοποιημένης φυλακής, είναι οι γνωστές και εδώ στην Ελλάδα εταιρίες σεκιούριτι Group 4 και Wakenhut (τώρα ονομάζεται GEO Group). Αυτές οι δύο σχεδόν μονοπωλούν τον κλάδο με 264 σωφρονιστικά καταστήματα, κυρίως στις νότιες και δυτικές πολιτείες, χωρητικότητας 99.000 κρεβατιών-κρατουμένων. Και, όπως δείχνουν τα νούμερα, τα καταφέρνουν αρκετά καλά, αυξάνοντας σταθερά την αναλογία των κρατουμένων σε ιδιωτικές προς κρατικές φυλακές, από 6% το 2000, σε 9% το 2007 -καθώς και τα κέρδη, τα οποία ανέρχεται σε αρκετά δισεκατομμύρια δολάρια.

Πρόσφατα προκλήθηκε σάλος από το γεγονός ότι μετέφεραν ολόκληρες τις φυλακές μαζί με τους κρατούμενους στο γειτονικό Μεξικό, εξαιτίας του μειωμένου κόστους και του φθηνότερου εργατικού δυναμικού.

Στην Ελλάδα, η πρώτη φορά που μπήκε θέμα ιδιωτικής φυλακής ήταν αμέσως μετά την δεύτερη εναέρια απόδραση των Παλαιοκώστα-Ριζάι από τις φυλακές Κορυδαλλού (22-2-2009). Ο τότε υπουργός Δικαιοσύνης, Νίκος Δένδιας, ανακοίνωνε μια σειρά από μέτρα για την καλύτερη λειτουργία του σωφρονιστικού συστήματος. Ανάμεσα σε αυτά ήταν και μια νέα νομοθετική ρύθμιση για την πρόσληψη "διευθυντών φυλακών με ειδικά προσόντα". Όπως έγραψε χαρακτηριστικά η εφημερίδα Ημερησία στις 24 Φλεβάρη, "η κυβέρνηση προχωρεί τον σχεδιασμό αποκρατικοποίησης και των φυλακών, ξεκινώντας με ιδιώτες μάνατζερ".

Σήμερα, οι συνθήκες για την... ιδιωτικοποίηση του σωφρονισμού, εμφανίζονται -όπως όλα δείχνουν- ωριμότερες από ποτέ.

Π.Π.

crime